Welcome to Λεξικό της Λευκαδίτικης Διαλέκτου   Click to listen highlighted text! Welcome to Λεξικό της Λευκαδίτικης Διαλέκτου

Ψάχνετε κάτι;

Γράψτε την λέξη που ακούσατε ή διαβάσατε και δείτε τι ακριβώς σημαίνει στην Λευκαδίτικη διάλεκτο!

κάνω

ποιώ, ενεργώ, πράττω.
Αλλά συνήθως σαν ιδιωματική λέξη τη χρησιμοποιούμε σε πάμπολλες περιπτώσεις.
Στο μικρό «Γλωσσάριο» του, ο  Γ.Χ.Μαραγκός σημειώνει στο λήμμα «κάνω»: «Σπανίως μεταχειρίζονται (εννοεί εν Λευκάδι) το κάνω αντί του ποιώ, αλλ΄ ως βάναυσον λέξιν προφέρουσι χλευαστικώς, όταν συμπέση λόγος περί αφοδεύσεως. φρ. : να κάμεις τα κακά σου – να κάμεις τον περίδρομο. Αξιοσημείωτον εγχώριον ρητόν είναι το «τι να κάμω και τι να ποιγήσω» = στενά μου πανταχόθεν. Συνηθέστατα αντί του κοινώς κάμω, λέγουσι φτιάνω».
Εντούτοις είναι δεκάδες οι περιπτώσεις που χρησιμοποιούμαι το κάνω, με την έννοια του ποιώ και πράττω: γεννώ, κάνω χωράφι, κάνω κρασί, κάνω το ταβάνι, κάνει νερά, τα ΄καμα θάλασσα, τα ΄καμε τα πατερμά του, κάνει το γούστο του, τον έκαμα χρυσό να μου το πει.
Σε ερώτηση παιδιού που ατάκτησε: «Τι να κάμω τώρα;», απαντάμε: «Να καμωθείς και να σκάσεις».

Λεξικό του Λευκαδίτικου Γλωσσικού Ιδιώματος – Πανταζής Κοντομίχης


Κἀνω (κάμνω) = γεννῶ, παράγω, κατασκευάζω, κατεργάζομαι, προμηθεύω.

Τα Λευκαδίτικα — Χριστόφορος Λάζαρης


Κάνω. Σπανίως μεταχειρίζονται τὸ κάνω ἀντὶ τοῦ ποιῶ, ἀλλ᾿ ὡς βάναυσον λέξιν προφέρουσι χλευαστικῶς, ὅταν συμπέσῃ λόγος περὶ ἀφοδεύσεως. Φρ. νὰ κάμῃς τὰ κακά σου – νὰ κάμῃς τὸν περίδρομο. Ἀξιοσημείωτον ἐγχώριον ρητὸν εἶνε τὸ «τί νὰ κάμω καὶ τί νὰ ποιγήσω» = στενά μου πανταχόθεν. Συνηθέστατα ἀντὶ τοῦ κοινῶς κάμω λέγουσι φτιάνω.

Γλωσσάριον – Γ.Χ. Μαραγκός

Κάνω § ποιῶ. Π. Κάν’ ἡ νύφη μας παιδιά· κάνω κάστρο φαμελιά, (ᾆσμα 20ον). § ἀσχολοῦμαι. Π. κάνω μάθημα. § διάγω. Π. τὸ παιδὶ κάνει φρόνιμα. § τελῶ τι. Π. κάνω γάμο, φᾶν παιδιά μου. ΚΝ.

Σημ. Ὁ Βυζ. γράφει κάμνω.

Σύλλαβος – Ιωάννου Σταματέλου

Αφήστε το σχόλιο σας

Το email σας θα παραμείνει κρυφό. Όλα τα μαρκαρισμένα πεδία είναι υποχρεωτικά *

Μπορείτε να χρησιμοποιήσετε αυτές τις HTML επιλογές <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>

 
Click to listen highlighted text!